Posts tonen met het label Amarantis. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Amarantis. Alle posts tonen

zondag 19 november 2017

Tussen de rails (4)

KAK

Gisteren ben ik met mijn ‘valies met dromen’ per trein naar Utrecht gereisd. Dit keer droomde ik vooral over de tijd dat ik daar op Kanaleneiland werkte. Vanaf 1983 was ik er 25 jaar werkzaam. Ik begon er als leraar Nederlands en maatschappijleer op de Chr. Meao, een schooltje van zo’n 300 leerlingen aan de Vliegend Hertlaan. Daarvoor werkte ik op het Christelijk Lyceum Veenendaal, dat bruiste van de culturele activiteiten. Hier voerde ik met leerlingen toneelstukken van Molière op, met collega’s van Herman Heijermans. Het was dus een hele overgang naar het zakelijke beroepsonderwijs. Op de meao werd je immers opgeleid tot boekhouder, commercieel medewerker, secretaresse of ambtenaar. Het was echter een degelijk schooltje met alleraardigste leerlingen en collega’s. Maar wel saai.

De directeur was - naar ik heb begrepen - na een ‘machtsgreep’ net in functie. Hij leidde de school met strakke hand en wilde deze opstoten in de vaart der volkeren. Dat is aardig gelukt (al eindigde het dramatisch). Al snel werd het meao’tje uitgebreid met een middelbare middenstandsopleiding en het zogenaamde havo/mbo. Het kreeg de naam ‘Abstede’, christelijke scholengemeenschap voor meao, mmo en havo/mbo. Om wat meer leven in de schoolse brouwerij te brengen, richtten we als jonge honden het KAK op: ‘Kommissie Abstede Kultureel’.

Inmiddels groeide de school en werd er in meerdere noodgebouwen en afgedankte lagere schooltjes op Kanaleneiland les gegeven. Als docent pendelde je tussen de gebouwen. Om het KAK bij de leerlingen te introduceren, maakten leerlingen affiches, waarop KAK plastisch werd uitgebeeld en trokken we op een goede dag van locatie naar locatie om van onze activiteiten kond te doen. Met een trompet spelende leerling voorop scandeerden we KAK-KAK-KAK! KAKKERDE-KAKKERDE-KAK!!! In de klassen boden we de leerlingen een gevarieerd programma met activiteiten aan: filmavonden, een toneelgroep, cabaret. Op de filmavond kwamen wel drie leerlingen af en een miniscuul klein toneelgroepje was ook al snel ter ziele. KAK! Het cabaret dat we als docenten samen opvoerden op een personeelsavond was echter een groot succes. Er liep zelfs een bestuurslid met een rood hoofd van opgekropte woede weg, toen we de christelijke identiteit van de school - overigens op een ludieke manier - aan de kaak stelden. Tjakka!

Gisteren hadden we in het Utrechtse Springhaver, onze stamkroeg van weleer, een mini-reünie van de KAK- en cabaretgroep. Het was een hartverwarmend weerzien met geestverwanten. Want dat waren ze en dat zijn ze nog steeds, zo bleek maar weer. De vonk sprong weer over en we hebben weer onbedaarlijk gelachen om onze acties van toen. Zo trokken we eens als Sinterklaas en zwarte Pieten langs de locaties (want als KAK bleven we actief!). Toen ik in de aula van een van de dependances als Sinterklaas de directeur bij mij ontbood, is hij volgens de overlevering via het raam van zijn kamer naar buiten gevlucht. Of het hiermee te maken had, weet ik niet, maar niet lang daarna werd de door ons opgezette schoolkrant ‘Marktberichten’ door hem gecensureerd. Tja.

Enkele KAK-reünisten voor café Springhaver in Utrecht
Intussen groeide de school uit tot een moloch, een regionaal opleidingencentum van 30.000 leerlingen, die opeens ‘deelnemers’ gingen heten (inmiddels zijn het ‘studenten’…). Abstede ging Abstede Scutos Groep en daarna ASA Onderwijsgroep heten en uiteindelijk werd het de Amarantis Onderwijsgroep. Met vestigingen in Amsterdam, Utrecht, Amersfoort, ja waar niet? De directeur heette inmiddels Voorzitter van het College van Bestuur en liet zich in een auto met chauffeur van de ene naar de andere locatie rijden. Het hoofdkantoor was op de Zuidas in Amsterdam, de duurste locatie van de zakenwereld. Voor het primaire proces was steeds minder geld, lesprogramma’s werden uitgekleed en net als veel banken in die tijd, viel Amarantis om. De mammoetorganisatie werd uiteindelijk gedefuseerd. Inmiddels was ik al gevlucht. Naar Ter Apel, waar ik op de kleinschalige RSG nog gewoon les kon geven.

In de trein terug naar Groningen, denk ik weer aan de tijd op Kanaleneiland, nu een problematische wijk, een smeltkroes van culturen, de schotels aan de grauwe flats gericht op Marokko, Turkije en verder. Denk ik terug aan het zoveelste voorbeeld van schaalvergroting dat gedoemd was te mislukken. Denk ik aan Westerwolde, waar ik nu naar terugkeer. Het land van mijn dromen, dat tegen de stroom in moedig kiest voor Cittaslow: kleinschalig, duurzaam, in dialoog met de bevolking. En hoop ik van harte dat we met z’n allen 22 november een gemeenteraad kiezen die dat ook echt waar gaat maken.

Hans ter Heijden
 
Tijdens de reünie werd besloten om jaarlijks een bijeenkomst van het 'Springhaver Collectief' (KAK 2.0) te houden. Uiteraard in het onvolprezen café Springhaver in Utrecht.

woensdag 5 december 2012

Net als banken vallen ooit de onderwijsfabrieken om

Vier jaar geleden nam ik na 25 jaar definitief afscheid van de Amarantis Onderwijsgroep. Ik zag de bui toen al hangen. De ontluisterende uitkomsten van het onderzoek naar de wantoestanden bij deze onderwijsmoloch zijn inmiddels toch nog als een bom ingeslagen. Ook bij mij. Het was nog erger dan ik al dacht. Kort voor de val van Amarantis schreef ik er al een artikel over in de Volkskrant en besteedde ik er op mijn weblog aandacht aan.

Bij mijn afscheid hield ik een toespraak die eindigde met de ASA blues (ROC ASA Utrecht was het onderdeel van Amarantis waar ik toen werkte). Deze 'zingzegde' ik samen met collega en vriend Martin Slagter. Enige voorspellende waarde had deze blues wel....

Hier 'zingzeg' ik samen met Martin de blues.
Met armgebaren wordt de tekst onderstreept...
De ASA blues

Refrein
Van christelijke meao tot Amarantis
van 300 naar 30.000 pupillen;
een honger, niet te stillen…
’t Is om te janken, ’t is om te gillen!
O yeah…
O no…

’t Vliegend hert* der jacht ontkomen
streek neer bij de meubelboulevard
en hier is het er toch van gekomen
dat het groeide, groeide, ja, alsmaar (refrein)

Noodgebouwen kwamen, gingen;
we fietsten toen van hot naar haar
de posters van het KAK** die hingen
achter ’t raam van ieder vaklokaal (refrein)

Me-a-o, m-m-o, h-a-v-o-m-b-o
Abstede, Scutos, HoogSticht
en ò-ò-ò-ò-ò-ò, óóóóóó
toen werd ROC ASA gesticht (refrein)

Het hert werd als een mammoet,
kakelend als een kip zonder kop
en koos, blind voor de tegenspoed,
voor meer en meer; het kende geen stop (refrein)

’t Hijgend hert veroverde Amsterdam
en eerst al alles in en rondom Amersfoort;
ik ben gevlucht, maar eens komt het er van
dat Groningen er ook bij hoort… (refrein)

Toch is er nog hoop in deze barre tijden:
Net als banken vallen ooit de onderwijsfabrieken om
en zullen kleine scholen uit hun as herrijzen.
Juicht dan allen! Juicht! Juicht alom!

O yeah! O yeah! Halleluja! O yeah!

Tekst: Hans ter Heijden 

*) In 1983 begon ik op de Chr. Meao in een noodgebouw aan de Vliegend Hertlaan in Utrecht (300 leerlingen). Toen de school groeide, verrezen er diverse nieuwe gebouwen bij de Meubelboulevard op Kanaleneiland.  
**) KAK: Kommissie Abstede Kultureel (een commissie die als doel had meao'ers cultureel te ‘verheffen’).

Deze blues werd op 21 oktober 2008 ter gelegenheid van hun 25-jarig jubileum (tevens het afscheid van Hans) door Martin Slagter en Hans ter Heijden ‘gezingzegd’ in café Florin (voorheen 'Zeezicht') in Utrecht.

foto's: Rian Kraan

Martin Slagter publiceerde ook over de teloorgang van Amarantis in de Volkskrant. Zie hier.

vrijdag 17 februari 2012

Amarantis is uitgebloeid

In 2008 nam ik - na 25 jaar - afscheid van de Amarantis Onderwijsgroep. Deze onderwijsmoloch (30.000 leerlingen in het mbo en vo) kwam kortgeleden - terecht - negatief in het nieuws. Wegens wanbeheer was er een miljoenentekort en er moesten minstens 200 banen uit. Van bevriende oud-collega's begreep ik dat alle medewerkers een zwijgplicht opgelegd hadden gekregen (!). Met terugwerkende kracht wond ik me zo op over de teloorgang van deze onderwijsfabriek die velen (behalve de raad van toezicht en het enig overgebleven lid van het college van bestuur) aan zagen komen, dat ik besloot een ingezonden stuk naar de Volkskrant te sturen. Afgelopen woensdag werd dit artikel, met als kop 'Megascholen hebben hun beste tijd gehad', geplaatst in de rubriek Opinie & Debat.


Volkskrant 15 februari 2012






Toeval bestaat niet. Nog diezelfde dag werd door bemiddeling van de minister zelf een interimmanager benoemd: Marcel Wintels, voorzitter van het college van bestuur van Fontys Hogescholen. Deze liet er geen gras over groeien. "Amarantis is één bak ellende", zei hij in het Parool. Defuseren was volgens hem de enige oplossing. Heel Amarantis wordt nu ontmanteld; er moeten zes à acht levensvatbare scholengroepen overblijven. 
De naam Amarantis is afgeleid van amarant, dat staat voor eeuwige groei en bloei. Deze Amarantis is nu echter definitief uitgebloeid.

Zowel op scholen van Amarantis als op mijn huidige (kleinschalige) RSG in Ter Apel werd positief gereageerd op mijn artikel. En ook via andere - veelal digitale - kanalen kreeg ik hartverwarmende reacties. 
Marcel Wintels, de troubleshooter, reageerde op twitter:  "Conclusie Hans ter Heijden te generiek. Ook goede voorbeelden van grote scholen. Maar Amarantis inderdaad vb van bestuurlijk wanconstruct."  (Fontys, waar hij de baas is, heeft 40.000 studenten...)